Afkoopregeling

In toenemende mate verschijnen er in autoregelingen afkoopregelingen. Afkoopregelingen zijn bepalingen die aangeven dat de auto van de zaak bij uitdiensttreding meegenomen moet worden of dat er sprake is van een te betalen afkoopsom. De Vereniging Auto van de Zaak is verontrust over deze ontwikkeling. Onder druk van kostenbesparingen worden dergelijke bepalingen te vaak te snel en te eenzijdig in autoregelingen opgenomen. Wij vinden in de basis dat er in een autoregeling geen afkoopregeling zou moeten staan. De auto is immers een productiemiddel zoals ook gereedschap, een computer of een bureau.

Stel dat er in uw autoregeling wel een afkoopregeling staat, dan vindt u hieronder een stukje houvast over wat juridisch wel en niet kan met betrekking tot afkoopregelingen.

Juridisch kader:

Technisch gezien mag een werkgever een afspraak maken met een werknemer over een afkoopregeling. Er is op dit gebied ook nog geen jurisprudentie. Wel dient de werkgever redelijk en billijk te zijn. Of een afkoopregeling mag hangt dus af van het feit of een rechter het redelijk en billijk vindt. Over wat precies redelijk en billijkheid is zijn vele algemene richtlijnen. Bijvoorbeeld bij de studiekostenregeling zijn hier talloze voorbeelden van. De Vereniging Auto van de Zaak heeft met in achtneming van deze bestaande jurisprudentie een vertaling gemaakt wat naar onze mening als redelijk en billijk aangemerkt kan worden voor autoregelingen. Als hier niet aan voldaan wordt, dan betekent dit dat de Vereniging Auto van de Zaak inschat dat in een rechtzaak de berijder het gelijk aan zijn kant krijgt.

Redelijkheid en Billijkheid:
• Allereerst moet er een getekende overeenkomst zijn over een afkoopregeling. Is er geen getekende overeenkomst dat is een eis tot afkoop van een werkgever niet redelijk en billijk.

Als er van tevoren een afkoopregeling is overeengekomen en getekend, dan nog is het de vraag of de afkoopregeling wel redelijk en billijk is, hiervoor gelden de volgende normen:
• Bij ontslag of einde contract is het niet redelijk en billijk om een afkoopregeling te hanteren tenzij de auto sterk afwijkend is.
• Als de auto noodzakelijk is voor het uitvoeren van de functie dan is een afkoopregeling niet redelijk en billijk tenzij de auto sterk afwijkend is.
• De hoogte van de afkoopsom moet van tevoren duidelijk en concreet zijn, anders is de afkoopregeling niet redelijk en billijk.

Wat is een afwijkende auto:

In de kern bepaald een werkgever wat afwijkend is, echter hier zijn wel wat richtlijnen voor te geven. Een auto kan afwijkend genoemd worden als deze een hogere leaseprijs heeft dan de norm die de werkgever heeft vastgesteld, danwel als de auto afwijkende kenmerken heeft. Dit kan gaan om het type auto, een uitzonderlijke kleur en/of ongebruikelijke opties. Natuurlijk kan bovenstaande arbitrair zijn. Heeft u hier vragen over, mail dan naar info@verenigingautovandezaak.nl. Wij geven u onze mening op basis van marktgegevens.

Richtlijnen voor het samenstellen van afkoopregelingen:
• Een werkgever moet minimaal de mogelijkheid bieden om een auto te rijden waarbij er geen afkoopregeling is.
• Een werkgever zou alleen bij afwijkende auto's een afkoopregeling moeten hanteren.
• Als het niet gaat om een afwijkende auto in de zin van een afwijkend merk of type, maar om een afwijking op het gebied van uitvoering, opties of accessoires, dan moet de afkoopsom gemaximeerd zijn op de meerwaarde van het bedrag van de uitvoering, opties of accessoires.
• De afkoopsom moet vooraf concreet en berekenbaar zijn voor de berijder.

Hoogte van een afkoopregeling:

Er zijn voorbeelden waarin de hoogte van de afkoopregeling gekoppeld zit aan het verschil tussen de boekwaarde en de handelswaarde. Dit is onredelijk omdat dit verschil niet transparant is en afhangt van de capaciteit van de leasemaatschappij om goede handelswaardes te verkrijgen. Het contract van de werkgever met de leasemaatschappij is iets anders dan de afspraken tussen werkgever en werknemer. Bedrijfsrisico's verzetten naar de werknemer is niet redelijk en billijk. Vraag is dan wat wel redelijk en billijk is. Allereerst moet er sprake zijn van een aflopende hoogte van het afkoopbedrag. Bij een nieuwe auto is de veronderstelde extra afschrijving immers groter dan bij een auto van vijf jaar oud. Hieronder een advies cq voorbeeld hoe de hoogte van een afkoopregeling bepaald zou kunnen worden:

Afkoopsom in maand 1 is 19,2% van de consumentenverkoopprijs van de auto. Iedere maand vermindert de afkoopsom met 0,4%. Hoogte afkoopsom:
1. maand 1: 19,2% van consumentenprijs
2. maand 2: 18,8% van de consumentenprijs
3. maand 3: 18,4% van de consumentenprijs
4. etc.etc..

Deze methode, is eerlijk, concreet en houdt rekening met een reële extra afschrijving ten opzichte van een courante uitvoering.

Ons advies:

Als u het er niet mee eens bent, teken de afkoopregeling dan niet. Vergewis u van bovenstaande richtlijnen en wijs uw werkgever hierop. Wellicht is het inzetten van de OR een optie. Wij vinden dat iedere OndernemingsRaad mede verantwoordelijk is voor een goede inhoudelijke autoregeling, vraag hen of zij dit punt op de agenda willen zetten. Wijs hen op deze site. Heeft uw werkgever een "foute" afkoopregeling in de autoregeling staan, meldt dit anoniem voor een nominatie op de zwarte lijst. Heeft u vragen of opmerkingen, stel deze gerust via info@verenigingautovandezaak.nl